Μια αθόρυβη αλλά εξαιρετικά σημαντική αλλαγή στη νομοθεσία φέρνει τα πάνω-κάτω για εκατομμύρια ασφαλισμένους με παλιά χρέη προς τον ΕΦΚΑ. Ο νέος κανόνας παραγραφής οφειλών μειώνει τον χρονικό ορίζοντα των διεκδικήσεων από τα 20 στα 10 χρόνια, μεταβάλλοντας δραματικά το τοπίο γύρω από τα ασφαλιστικά χρέη.
Η αλλαγή αυτή δεν είναι απλώς λογιστικού ενδιαφέροντος. Ανοίγει τον δρόμο για διαγραφή τεράστιων ποσών από τα βιβλία του ΕΦΚΑ, με εκτιμήσεις να κάνουν λόγο για συνολικά 10 δισεκατομμύρια ευρώ σε χρέη που θα χαθούν οριστικά από τα κρατικά ταμεία. Ποιοι επωφελούνται; Ποιες προϋποθέσεις πρέπει να πληρούνται; Και, κυρίως, πώς μπορείτε να διεκδικήσετε κι εσείς τη διαγραφή των παλαιών σας οφειλών;
Ποιοι μπορούν να “σβήσουν” τα χρέη τους
Η νέα διάταξη αφορά κυρίως ελεύθερους επαγγελματίες, εργοδότες και μισθωτούς που υπάγονταν στα παλιά ασφαλιστικά ταμεία – ΟΑΕΕ, ΙΚΑ-ΕΤΑΜ, ΤΣΜΕΔΕ, ΟΓΑ – πριν τη συγχώνευσή τους στον ενιαίο ΕΦΚΑ. Εάν κάποια χρέη τους προς τον Φορέα παρέμειναν «ανενεργά» για διάστημα άνω της δεκαετίας, δηλαδή δεν βεβαιώθηκαν ούτε υπήρξε καμία δικαστική ή διοικητική ενέργεια για την είσπραξή τους, τότε αυτά θεωρούνται πλέον παραγεγραμμένα.
Αυτόματη παραγραφή VS αίτησης διαγραφής
Υπάρχουν δύο δρόμοι προς την «ελευθερία» από τα παλιά χρέη:
-
Αυτόματη παραγραφή: Αν η 10ετία έχει παρέλθει χωρίς ενέργειες από πλευράς ΕΦΚΑ, τα χρέη διαγράφονται αυτόματα. Δεν χρειάζεται κανένα δικαιολογητικό ή αίτηση από τον ασφαλισμένο.
-
Διαγραφή κατόπιν αιτήσεως: Σε περιπτώσεις όπου η παραγραφή δεν έγινε αυτόματα, αλλά ο οφειλέτης διαθέτει αποδείξεις ότι έχουν περάσει 10 χρόνια χωρίς καμία ενέργεια είσπραξης, τότε μπορεί να υποβάλει αίτηση και να ζητήσει τη διαγραφή τους.
Μια χαμένη ευκαιρία για το κράτος;
Αν και για πολλούς πολίτες η είδηση αυτή μοιάζει με… μάννα εξ ουρανού, το ίδιο δεν ισχύει για το κράτος. Η διαγραφή τέτοιου όγκου παλαιών οφειλών μεταφράζεται σε τεράστια απώλεια εσόδων, ιδίως σε μια περίοδο που τα ασφαλιστικά ταμεία χρειάζονται κάθε ευρώ για να παραμείνουν βιώσιμα.
Γι’ αυτό και ο ΕΦΚΑ έχει επιταχύνει τις διαδικασίες βεβαίωσης και είσπραξης, συνεργαζόμενος ακόμα και με ιδιωτικές εταιρείες για να αποτρέψει μελλοντικές παραγραφές. Το στοίχημα είναι να βεβαιωθούν όσο το δυνατόν περισσότερα χρέη πριν συμπληρωθεί η κρίσιμη δεκαετία.
Τα νούμερα που «ζαλίζουν»
Σύμφωνα με τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία, οι οφειλέτες προς τον ΕΦΚΑ ξεπερνούν τα 2,1 εκατομμύρια άτομα. Το σύνολο των ληξιπρόθεσμων οφειλών αγγίζει τα 9,7 δισεκατομμύρια ευρώ. Πλέον, ένα μεγάλο μέρος αυτών ενδέχεται να θεωρηθεί ανεπίδεκτο είσπραξης – είτε γιατί έχει ήδη παραγραφεί, είτε γιατί βρίσκεται πολύ κοντά στη λήξη της 10ετίας.
Ποιοι εξαιρούνται – Μην πιαστείτε απροετοίμαστοι
Είναι σημαντικό να γνωρίζουν οι ασφαλισμένοι πως η παραγραφή δεν ισχύει στις περιπτώσεις όπου:
-
Έχουν ήδη βεβαιωθεί οι οφειλές.
-
Έχουν κινηθεί νομικές διαδικασίες είσπραξης ή εκδόθηκαν δικαστικές αποφάσεις.
-
Έχουν γίνει ρυθμίσεις ή έχουν υπογραφεί διακανονισμοί εντός της 10ετίας.
Με λίγα λόγια, αν ο ΕΦΚΑ έχει κάνει οποιαδήποτε ενέργεια για την είσπραξη του ποσού μέσα στο δεκαετές διάστημα, τότε η παραγραφή «παγώνει» και η οφειλή παραμένει ενεργή.
Πώς να ελέγξετε αν δικαιούστε διαγραφή
Οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να υποβάλουν αίτημα στον ΕΦΚΑ ή στα κατά τόπους γραφεία είσπραξης. Η διαδικασία δεν είναι ακόμα πλήρως αυτοματοποιημένη, όμως εξετάζονται ήδη προτάσεις για ψηφιακή πλατφόρμα που θα επιτρέπει στους ασφαλισμένους να βλέπουν άμεσα εάν οι οφειλές τους παραγράφονται ή όχι.
Μια σιωπηλή επανάσταση στο ασφαλιστικό
Η παραγραφή χρεών δεν είναι κάτι καινούργιο – υπήρχε και παλαιότερα, με 20ετή ισχύ. Η σημαντική αλλαγή σήμερα είναι η δραστική μείωση της προθεσμίας, που «χαρίζει» ουσιαστικά μια δεύτερη ευκαιρία σε χιλιάδες πολίτες να κλείσουν λογαριασμούς με το παρελθόν τους.
Για πολλούς, αυτό σημαίνει την έξοδο από τον «ασφαλιστικό αποκλεισμό» και την επανένταξη στην ενεργή οικονομική ζωή. Για άλλους, είναι μια ανάσα σε χρόνια οικονομικής πίεσης. Για το κράτος όμως, είναι ένα καμπανάκι κινδύνου για καλύτερη διαχείριση και ταχύτερες διαδικασίες στο μέλλον.
Μάθετε τα πάντα για ΣΥΝΤΑΞΕΙΣ – ΕΠΙΔΟΜΑΤΑ – ΔΥΠΑ – ΟΠΕΚΑ – ΟΑΕΔ – ΕΦΚΑ εδώ
