Το υπουργείο Ανάπτυξης φέρνει σαρωτικές αλλαγές στην καταναλωτική πίστη, βάζοντας «φρένο» στις υπέρογκες επιβαρύνσεις και ενισχύοντας την προστασία των πολιτών απέναντι στις τράπεζες.
Το τέλος στις υπερβολικές χρεώσεις και στους δυσνόητους όρους των τραπεζικών συμβάσεων επιχειρεί να βάλει το νέο νομοσχέδιο του υπουργείου Ανάπτυξης, το οποίο τέθηκε σε δημόσια διαβούλευση έως τις 29 Ιουνίου από τον υπουργό Τάκη Θεοδωρικάκο.
Οι νέες ρυθμίσεις αφορούν κυρίως καταναλωτικά δάνεια, επισκευαστικά δάνεια και πιστωτικές κάρτες έως 100.000 ευρώ, φέρνοντας σημαντικές αλλαγές που επηρεάζουν άμεσα χιλιάδες νοικοκυριά και δανειολήπτες σε όλη τη χώρα.
Σύμφωνα με το υπουργείο Ανάπτυξης, στόχος της νομοθετικής παρέμβασης είναι η δημιουργία ενός πιο δίκαιου, αυστηρού και διαφανούς πλαισίου για την καταναλωτική πίστη, με πρόσθετες δικλίδες προστασίας πέρα από όσα προβλέπουν οι σχετικές ευρωπαϊκές οδηγίες.
Υποχρεωτική διαφάνεια στις τραπεζικές συμβάσεις
Μία από τις σημαντικότερες παρεμβάσεις αφορά την πλήρη ενημέρωση των δανειοληπτών πριν από την υπογραφή μιας σύμβασης.
Οι τράπεζες θα είναι υποχρεωμένες να παρουσιάζουν με σαφή και κατανοητό τρόπο όλα τα επιτόκια, τις προμήθειες, τις χρεώσεις αλλά και τους πιθανούς κινδύνους που συνεπάγεται η λήψη ενός δανείου.
Με τον τρόπο αυτό επιχειρείται να μπει τέλος στους «ψιλά γράμματα» και στις κρυφές επιβαρύνσεις που συχνά οδηγούσαν τους καταναλωτές σε οικονομικές εκπλήξεις.
Πιο ξεκάθαρο το δικαίωμα υπαναχώρησης
Το δικαίωμα υπαναχώρησης εντός 14 ημερών από την υπογραφή μιας δανειακής σύμβασης παραμένει, αλλά πλέον αποσαφηνίζεται πλήρως.
Ο δανειολήπτης θα μπορεί να ακυρώσει τη σύμβαση χωρίς καμία κύρωση και χωρίς να χρειάζεται να αιτιολογήσει την απόφασή του, εφόσον κρίνει ότι οι όροι δεν τον εξυπηρετούν ή αλλάξει γνώμη.
Πλαφόν σε επιτόκια και συνολικό κόστος δανείων
Η πιο ηχηρή παρέμβαση αφορά την επιβολή ανώτατων ορίων στο πραγματικό κόστος των δανείων.
Το νέο πλαίσιο προβλέπει ότι το Συνολικό Ετήσιο Πραγματικό Επιτόκιο (ΣΕΠΕ) δεν θα μπορεί να υπερβαίνει συγκεκριμένα όρια, τα οποία θα κυμαίνονται μεταξύ 30% και 50% πάνω από τα αντίστοιχα στοιχεία που δημοσιεύει η Τράπεζα της Ελλάδος.
Παράλληλα, εισάγεται και δεύτερος μηχανισμός προστασίας που περιορίζει το τελικό ποσό που θα κληθεί να επιστρέψει ο δανειολήπτης σε σχέση με το αρχικό κεφάλαιο.
Συγκεκριμένα:
• Για δάνεια διάρκειας έως 4 έτη, η συνολική επιβάρυνση δεν θα μπορεί να ξεπερνά το 60% του αρχικού ποσού.
• Για δάνεια από 4 έως 8 έτη, το όριο ανεβαίνει στο 70%.
• Για δάνεια άνω των 8 ετών, η μέγιστη επιβάρυνση ορίζεται στο 75%.
Παράδειγμα: Πόσα χρήματα μπορεί να γλιτώσει ένας δανειολήπτης
Σε καταναλωτικό δάνειο 50.000 ευρώ με διάρκεια αποπληρωμής 84 μηνών, οι συνολικοί τόκοι μπορούν να φτάσουν σήμερα τα 21.914 ευρώ, ενώ σε περιπτώσεις καθυστερήσεων οι επιβαρύνσεις ενδέχεται να εκτοξευθούν πάνω από 27.500 ευρώ.
Με την εφαρμογή πλαφόν 30%, η συνολική επιβάρυνση θα περιορίζεται στις 15.000 ευρώ, προσφέροντας όφελος που μπορεί να ξεπεράσει ακόμη και τις 12.500 ευρώ.
Ακόμη και στην περίπτωση πλαφόν 50%, η επιβάρυνση δεν θα μπορεί να υπερβαίνει τις 25.000 ευρώ.
Τι αλλάζει στις πιστωτικές κάρτες
Ιδιαίτερο βάρος δίνεται και στις πιστωτικές κάρτες, οι οποίες θεωρούνται από τα πιο ακριβά προϊόντα δανεισμού.
Παρά το γεγονός ότι διαφημίζονται με επιτόκια κοντά στο 16%, το πραγματικό ετήσιο κόστος μπορεί να ξεπερνά το 22%, ενώ σε περίπτωση καθυστέρησης πληρωμών προστίθενται επιπλέον τόκοι υπερημερίας.
Το αποτέλεσμα είναι πολλές φορές οι οφειλές να διογκώνονται ταχύτατα, εγκλωβίζοντας τους κατόχους καρτών σε έναν φαύλο κύκλο χρεών.
Με τις νέες ρυθμίσεις, το κράτος επιχειρεί να περιορίσει αυτές τις υπερβολικές επιβαρύνσεις και να ενισχύσει την προστασία των καταναλωτών.
Δικαίωμα στη λήθη για πρώην καρκινοπαθείς
Το νομοσχέδιο περιλαμβάνει και μία σημαντική κοινωνική πρόβλεψη.
Οι τράπεζες και οι ασφαλιστικοί φορείς δεν θα μπορούν να χρησιμοποιούν στοιχεία που σχετίζονται με παλαιότερη ογκολογική νόσο κατά την αξιολόγηση ενός δανειολήπτη, εφόσον έχουν περάσει πέντε χρόνια από την ολοκλήρωση της θεραπείας του.
Η διάταξη αυτή θεσμοθετεί το λεγόμενο «δικαίωμα στη λήθη», ενισχύοντας την ισότιμη πρόσβαση των επιζώντων καρκίνου σε χρηματοδοτικά και ασφαλιστικά προϊόντα.
Το νέο πλαίσιο αναμένεται να αποτελέσει μία από τις σημαντικότερες παρεμβάσεις των τελευταίων ετών στην αγορά της καταναλωτικής πίστης, με στόχο τη θωράκιση των πολιτών απέναντι σε υπέρογκες χρεώσεις και αδιαφανείς πρακτικές.
