Μια μεγάλη επενδυτική ευκαιρία ανοίγει για αγρότες, κτηνοτρόφους, συνεταιρισμούς και ομάδες παραγωγών, καθώς τα νέα Σχέδια Βελτίωσης έρχονται με δημόσια δαπάνη 263,5 εκατ. ευρώ και ποσοστά επιδότησης που, ανάλογα με την επένδυση, φτάνουν έως και το 70%.
Τρακτέρ και γεωργικά μηχανήματα, στάβλοι και κτηνοτροφικός εξοπλισμός, φωτοβολταϊκά, συστήματα εξοικονόμησης νερού, γεωργία ακριβείας, αποθήκευση ενέργειας και επενδύσεις κυκλικής οικονομίας περιλαμβάνονται στο νέο πακέτο.
Η ηλεκτρονική πλατφόρμα ανοίγει στις 6 Οκτωβρίου 2026, ενώ η προθεσμία υποβολής ολοκληρώνεται στις 20 Ιανουαρίου 2027 και ώρα 13:00.
Το σημαντικότερο, ωστόσο, είναι ότι το νέο πρόγραμμα δεν περιορίζεται στην κλασική λογική «επιδότηση για αγορά τρακτέρ». Η φιλοσοφία του στρέφεται περισσότερο στον τεχνολογικό και ενεργειακό εκσυγχρονισμό των εκμεταλλεύσεων, στη μείωση του κόστους παραγωγής και κυρίως στην εξοικονόμηση νερού και ενέργειας.
Ποιοι αγρότες μπορούν να μπουν
Για τα φυσικά πρόσωπα τίθεται ηλικιακό όριο από 18 έως και 63 ετών κατά την ημερομηνία υποβολής της αίτησης.
Ο ενδιαφερόμενος πρέπει να είναι εγγεγραμμένος στο Μητρώο Αγροτών και Αγροτικών Εκμεταλλεύσεων ως επαγγελματίας αγρότης, ενώ προβλέπεται δυνατότητα συμμετοχής και για δικαιούχους του προγράμματος εγκατάστασης γεωργών νεαρής ηλικίας.
Βασική προϋπόθεση είναι επίσης να έχει υποβληθεί παραδεκτή Ενιαία Αίτηση Ενίσχυσης για το 2025, ενώ απαιτείται φορολογική και ασφαλιστική ενημερότητα.
Δικαίωμα συμμετοχής δεν έχουν μόνο μεμονωμένοι παραγωγοί.
Στα Σχέδια Βελτίωσης μπορούν να ενταχθούν νομικά πρόσωπα και συλλογικά σχήματα, όπως ομάδες και οργανώσεις παραγωγών, αγροτικοί συνεταιρισμοί και ενώσεις τους, καθώς και ΚΟΙΝΣΕΠ που πληρούν τις ειδικές προϋποθέσεις.
Για τα νομικά πρόσωπα προβλέπεται, μεταξύ άλλων, τουλάχιστον το 50% του κύκλου εργασιών του 2025 να προέρχεται από αγροτικές δραστηριότητες.
Τρακτέρ με επιδότηση 50% – Πότε ανεβαίνει στο 60%
Μία από τις κατηγορίες που παραδοσιακά συγκεντρώνει το μεγαλύτερο ενδιαφέρον είναι η αγορά γεωργικού ελκυστήρα.
Τα καινούργια τρακτέρ είναι επιλέξιμα.
Η βασική ένταση ενίσχυσης για γεωργικούς ελκυστήρες, περονοφόρους φορτωτές, bobcat και παρελκόμενα διαμορφώνεται στο 50%.
Υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις, όμως, το ποσοστό μπορεί να αυξηθεί στο 60%.
Αυτό σημαίνει, ενδεικτικά, ότι για επιλέξιμη δαπάνη 100.000 ευρώ και ποσοστό στήριξης 50%, η δημόσια ενίσχυση αντιστοιχεί σε 50.000 ευρώ, ενώ το υπόλοιπο αποτελεί ιδιωτική συμμετοχή.
Οι παραγωγοί θα πρέπει, ωστόσο, να προσέξουν ότι η αγορά ενός μηχανήματος δεν σημαίνει αυτομάτως ότι ολόκληρη η δαπάνη του θα εγκριθεί. Υπάρχουν τεχνικές προδιαγραφές και έλεγχος του εύλογου κόστους.
Έως 60% για γεωργία ακριβείας
Ακόμη μεγαλύτερη βαρύτητα δίνεται στην τεχνολογία.
Συστήματα GPS υψηλής ακρίβειας με αυτόματη οδήγηση, αλλά και εξοπλισμός που συμβάλλει στον περιορισμό της χρήσης λιπασμάτων και φυτοφαρμάκων, μπορούν να λάβουν βασική ενίσχυση 60%.
Εδώ βρίσκεται μία από τις ουσιαστικότερες διαφοροποιήσεις του προγράμματος.
Στόχος είναι οι επενδύσεις να μην αυξάνουν απλώς τον μηχανολογικό εξοπλισμό μιας εκμετάλλευσης, αλλά να μειώνουν τις εισροές και το κόστος ανά στρέμμα, βελτιώνοντας παράλληλα την ακρίβεια των γεωργικών εργασιών.
Χρειάζεται όμως προσοχή στις προδιαγραφές. Ένα συμβατικό γεωργικό μηχάνημα δεν μετατρέπεται σε εξοπλισμό «γεωργίας ακριβείας» μόνο επειδή διαθέτει κάποια ηλεκτρονική λειτουργία.
Για να λάβει την αυξημένη ενίσχυση πρέπει να καλύπτει τις συγκεκριμένες τεχνικές απαιτήσεις της πρόσκλησης.
Το μεγάλο 70%: Νερό, ενέργεια και φωτοβολταϊκά
Τα υψηλότερα ποσοστά ενίσχυσης κατευθύνονται σε επενδύσεις που αντιμετωπίζουν δύο από τα μεγαλύτερα προβλήματα του πρωτογενούς τομέα: το ενεργειακό κόστος και τη διαχείριση του νερού.
Οι επιλέξιμες δαπάνες που αφορούν εξοικονόμηση αρδευτικού νερού, εξοικονόμηση ενέργειας, παραγωγή ενέργειας από Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας και κυκλική οικονομία μπορούν να επιδοτηθούν σε ποσοστό 70%.
Στην πράξη, αυτό καθιστά ιδιαίτερα ελκυστικές τις επενδύσεις σε φωτοβολταϊκά και συναφή ενεργειακά συστήματα, όπου αυτά πληρούν τους όρους της πρόσκλησης.
Σε επιλέξιμη επένδυση 100.000 ευρώ με ενίσχυση 70%, για παράδειγμα, η δημόσια χρηματοδότηση μπορεί να φτάσει τις 70.000 ευρώ και η ιδιωτική συμμετοχή τις 30.000 ευρώ.
Στάβλοι και κτηνοτροφία με 60%
Ιδιαίτερη πρόνοια υπάρχει και για την κτηνοτροφία.
Οι κτιριακές εγκαταστάσεις και ο εξοπλισμός κτηνοτροφικών και μελισσοκομικών εκμεταλλεύσεων έχουν βασική ένταση στήριξης 60%.
Παράλληλα, προβλέπονται αυξημένα ανώτατα όρια επενδύσεων όταν το μεγαλύτερο μέρος του σχεδίου αφορά κτηνοτροφικές εγκαταστάσεις και συναφή εξοπλισμό.
Ο επιχορηγούμενος προϋπολογισμός μπορεί να φτάσει τις 400.000 ευρώ για φυσικά και νομικά πρόσωπα και τις 500.000 ευρώ για συλλογικά σχήματα.
Πρόκειται για ποσά που επιτρέπουν πλέον όχι μόνο επιμέρους αγορές εξοπλισμού αλλά και πολύ μεγαλύτερης κλίμακας εκσυγχρονισμό μιας κτηνοτροφικής μονάδας.
Μέχρι πού φτάνουν οι επενδύσεις
Τα ανώτατα όρια διαφοροποιούνται ανά κατηγορία.
Στην παρέμβαση για την ανταγωνιστικότητα, ο προϋπολογισμός μπορεί να φτάσει έως τις 200.000 ευρώ.
Στις επενδύσεις εξοικονόμησης νερού, το όριο ανέρχεται έως τις 150.000 ευρώ για φυσικά και νομικά πρόσωπα και έως τις 250.000 ευρώ για συλλογικά σχήματα.
Στις ενεργειακές επενδύσεις και την κυκλική οικονομία τα αντίστοιχα ποσά μπορούν να φτάσουν τις 200.000 και 500.000 ευρώ.
Υπάρχει μάλιστα ειδική πρόβλεψη για παραγωγή βιοαερίου από κτηνοτροφικές εκμεταλλεύσεις, όπου ο προϋπολογισμός μπορεί να ανέλθει ακόμη και στα 2,5 εκατ. ευρώ.
Συνδυασμός επενδύσεων έως 1,25 εκατ. ευρώ
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχει η δυνατότητα συνδυασμού διαφορετικών παρεμβάσεων μέσα στο ίδιο επενδυτικό σχέδιο.
Ένας παραγωγός μπορεί, για παράδειγμα, να συνδυάσει μηχανολογικό εξοπλισμό με σύστημα εξοικονόμησης νερού και ενεργειακή επένδυση, εφόσον πληρούνται οι επιμέρους προϋποθέσεις.
Σε αυτή την περίπτωση ο συνολικός επιχορηγούμενος προϋπολογισμός μπορεί, σύμφωνα με τους ειδικότερους όρους, να φτάσει έως τις 750.000 ευρώ για φυσικά και νομικά πρόσωπα και έως το 1,25 εκατ. ευρώ για συλλογικά σχήματα.
Η επιδότηση δεν σημαίνει ότι δεν χρειάζονται κεφάλαια
Αυτό είναι ένα από τα σημεία που χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή.
Ο ενδιαφερόμενος πρέπει να μπορεί να χρηματοδοτήσει την ιδιωτική συμμετοχή αλλά και να διαθέτει την απαιτούμενη ρευστότητα για την υλοποίηση.
Η διαφορά ανάμεσα στον συνολικό προϋπολογισμό και τη δημόσια ενίσχυση καλύπτεται με ίδια κεφάλαια ή/και τραπεζικό δανεισμό.
Η ενίσχυση καταβάλλεται απολογιστικά μετά την πραγματοποίηση, εξόφληση και πιστοποίηση των δαπανών.
Προβλέπεται πάντως δυνατότητα προκαταβολής μέχρι το 50% της εγκεκριμένης δημόσιας ενίσχυσης, με την προσκόμιση τραπεζικής εγγύησης.
Δεν θα πάρουν όλοι χρήματα – Έρχεται βαθμολογία
Η υποβολή μιας επιλέξιμης αίτησης δεν συνεπάγεται αυτόματη χρηματοδότηση.
Τα επενδυτικά σχέδια βαθμολογούνται και κατατάσσονται και οι εγκρίσεις προχωρούν μέχρι να εξαντληθεί ο διαθέσιμος προϋπολογισμός.
Στα κριτήρια περιλαμβάνονται η δυναμική του υποψηφίου και της γεωργικής εκμετάλλευσης, η παραγωγική κατεύθυνση αλλά και η ωριμότητα της προτεινόμενης επένδυσης.
Εδώ βρίσκεται ίσως το σημαντικότερο μήνυμα για όσους ενδιαφέρονται: ο φάκελος πρέπει να ξεκινήσει να προετοιμάζεται εγκαίρως.
Τρεις προσφορές και ιδιαίτερη προσοχή στις δαπάνες
Η τεκμηρίωση του κόστους αποτελεί βασικό τμήμα της αξιολόγησης.
Ανάλογα με τη δαπάνη μπορεί να απαιτούνται τρεις προσφορές, ενώ για επενδυτικές δαπάνες άνω των 20.000 ευρώ προβλέπεται πρόσθετη τεχνική τεκμηρίωση.
Αυτό σημαίνει ότι ο παραγωγός δεν πρέπει πρώτα να αποφασίσει τι θα αγοράσει και στη συνέχεια να αναζητήσει τρόπο να το εντάξει στο πρόγραμμα.
Χρειάζεται το αντίστροφο: έλεγχος των τεχνικών προδιαγραφών, της επιλεξιμότητας, της βαθμολογίας και του εύλογου κόστους και στη συνέχεια οριστικοποίηση της αγοράς.
Οι παγίδες που μπορούν να αφήσουν μια επένδυση εκτός
Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται και στις μη επιλέξιμες δαπάνες.
Εξοπλισμός που έχει ήδη χρηματοδοτηθεί από προηγούμενο επενδυτικό πρόγραμμα και δεν έχει αποσβεστεί σύμφωνα με τους όρους της νέας πρόσκλησης μπορεί να μην είναι επιλέξιμος.
Κατά κανόνα, επίσης, δεν χρηματοδοτούνται επενδύσεις που έχουν ολοκληρωθεί πριν από την υποβολή της αίτησης.
Υπάρχουν ειδικοί κανόνες για δαπάνες που έχουν πραγματοποιηθεί από την 1η Ιουνίου 2026, γεγονός που σημαίνει ότι όποιος έχει ήδη προχωρήσει ή σχεδιάζει άμεσα κάποια αγορά θα πρέπει να ελέγξει προσεκτικά την περίπτωσή του πριν δεσμεύσει κεφάλαια.
Η ημερομηνία που πρέπει να σημειώσουν οι αγρότες
Το νέο πρόγραμμα δημιουργεί σημαντικές ευκαιρίες, αλλά η περίοδος προετοιμασίας είναι περιορισμένη.
Η πλατφόρμα ανοίγει την Τρίτη 6 Οκτωβρίου 2026 και κλείνει την Τετάρτη 20 Ιανουαρίου 2027 στις 13:00, ενώ η υποβολή θα πραγματοποιείται ηλεκτρονικά μέσω ΟΠΣΚΕ με τους κωδικούς ΑΑΔΕ.
Κάθε ΑΦΜ έχει δικαίωμα υποβολής μίας αίτησης.
Το βασικό συμπέρασμα είναι ότι τα νέα Σχέδια Βελτίωσης δεν αποτελούν απλώς μια ευκαιρία για αγορά καινούργιου τρακτέρ.
Με επιδοτήσεις 50%, 60% και έως 70%, μπορούν να αποτελέσουν εργαλείο συνολικού εκσυγχρονισμού μιας γεωργικής ή κτηνοτροφικής εκμετάλλευσης.
Και αυτή τη φορά, όσοι φτάσουν στην πλατφόρμα με έναν ώριμο, καλά τεκμηριωμένο και σωστά κοστολογημένο φάκελο θα έχουν σαφώς ισχυρότερη αφετηρία στη μάχη της βαθμολογίας.
